2027-2029 yıllarını kapsayan Orta Vadeli Program (OVP) doğrultusunda, Türkiye’nin finansal altyapısını güçlendirecek ve yerli ödeme sistemlerinin etki alanını genişletecek yeni kararlar kayda geçti. Açıklanan ekonomik yol haritasına göre, dijital Türk lirasının iktisadi, hukuki ve güvenlik boyutları tamamlanarak kullanıma sunulması hedeflenirken, yerli ve milli kart şeması TROY’un yaygınlaştırılmasına yönelik adımlar hız kazanacak.
Sermaye piyasalarının derinleştirilmesini ve finansal teknolojilerin ölçeğinin büyütülmesini amaçlayan yeni dönemde, yatırımcı haklarının korunması ve risklerin erken tespiti için ‘Yatırımcı Risk Merkezi’ kurulması kararlaştırıldı. Finansal sistemde siber güvenliğin artırılması, FAST sisteminin kapsamının genişletilmesi ve sermaye piyasası araçlarının kripto varlık olarak ihraç edilmesine ilişkin yasal düzenlemelerin hayata geçirilmesi de programın öncelikli maddeleri arasında yer aldı.
- Kritik Gelişme: Dijital Türk lirası; iktisadi, hukuki ve siber güvenlik altyapısı tamamlanarak resmen kullanıma sunulacak.
- Resmi Veri / Açıklama: Yerli kart şeması TROY ve FAST katman servislerinin kullanım alanı genişletilecek, sermaye piyasalarında takas süreleri kısaltılacak.
- Süreç / Sonraki Adım: Risklerin bütüncül izlenmesi için Yatırımcı Risk Merkezi kurulacak, sermaye piyasası araçlarının kripto varlık olarak ihracı düzenlenecek.
Sermaye Piyasalarında Derinleşme ve Yatırımcı Risk Merkezi Dönemi
2027-2029 dönemine odaklanan OVP metninde yer alan bilgilere göre, sermaye piyasalarının etkinliğini ve işlevselliğini artırmak amacıyla mevcut düzenleyici çerçeve kapsamlı bir incelemeye alınacak. Pay piyasalarında yapılacak güncelleme ve geliştirme çalışmalarıyla piyasa derinliğinin artırılması hedefleniyor. Bu süreçte yatırım hizmetleri, aracı kurumların sermaye yeterliliği yükümlülükleri, kredili alım, açığa satış ve ödünç alma-verme işlemlerini düzenleyen mevzuat bütüncül bir yaklaşımla yeniden ele alınacak.
Piyasa aktörlerinin ve yatırımcıların karşı karşıya kalabileceği olası sistemik risklerin önceden tespiti amacıyla yeni bir mekanizma hayata geçirilecek. Bu kapsamda ‘Yatırımcı Risk Merkezi’ kurulacak ve merkeze bağlı olarak çalışacak ‘Yatırımcı Risk Takip Sistemi’ ile riskler tek bir merkezden izlenecek. Şirketlerin özkaynak yoluyla finansmana erişimini kolaylaştırmak adına nitelikli halka arzlar desteklenecek, pay piyasasındaki takas sürelerinin kısaltılması için gerekli operasyonel ve mevzuat uyum adımları tamamlanacak.
Dijital Türk Lirası, TROY ve Finansal Teknolojilerde Yeni Standartlar
Yeni OVP hedefleri doğrultusunda finansal teknolojilerin yaygınlaştırılması ve güvenliğinin artırılması öncelikli başlıklar arasında yer aldı. Dijital Türk lirasının hukuki altyapısı ve güvenlik standartları netleştirilerek halkın kullanımına sunulması hedefleniyor. Kartlı ödemeler cephesinde ise yerli ödeme sistemi TROY’un pazar payının ve kullanım yaygınlığının artırılmasına dönük stratejik çalışmalar yürütülecek.
Fonların Anlık ve Sürekli Transferi (FAST) sistemi ile bu sisteme bağlı katman servislerin veri paylaşım olanakları genişletilecek. Ödeme ve elektronik para kuruluşlarının siber dayanıklılık seviyeleri yeni düzenlemelerle yükseltilecek. Finansal ekosistemde yenilikçi çözümler sunan girişimlerin desteklenmesi planlanırken, sermaye piyasası araçlarının kripto varlık biçiminde ihraç edilebilmesi ve kayden izlenebilmesine yönelik idari usul ve esaslar belirlenecek.
Olayın Perde Arkası ve Analiz
2027-2029 OVP hedefleri, Türkiye’nin finansal mimarisinde geleneksel yapılar ile dijital finansı entegre etme kararlılığını somutlaştırmaktadır. Özellikle TROY ve Dijital Türk Lirası üzerindeki vurgu, ülkenin ödeme sistemlerindeki dışa bağımlılığını azaltma ve finansal egemenliği pekiştirme stratejisinin bir parçasıdır. Yatırımcı Risk Merkezi’nin kurulması ve kripto varlık tabanlı ihraçların mevzuat kapsamına alınması ise küresel finans piyasalarındaki dijitalleşme dalgasına uyum sağlama ve piyasa oynaklıklarına karşı ertelemeyen bir denetim mekanizması oluşturma amacına işaret etmektedir.
Merak Edilen Sorular ve Yanıtlar
Soru: Dijital Türk Lirası ne zaman ve nasıl kullanıma sunulacak?
OVP kapsamında Dijital Türk lirasının iktisadi, hukuki ve siber güvenlik boyutları tamamlanarak altyapı çalışmaları nihayete erdirilecek ve kademeli olarak yaygınlaştırılacaktır.
Soru: Yatırımcı Risk Merkezi tam olarak ne iş yapacak?
Sermaye piyasalarındaki yatırımcı ve yatırım kuruluş kaynaklı riskleri bütüncül olarak izleyecek, sistemik riskleri erkenden tespit ederek olası krizlerin önüne geçmeyi hedefleyecektir.
Kaynak / Ajans: Trthaber
