İsrail ile akademik işbirliklerini askıya alma ya da tamamen sonlandırma yönünde kamuoyuna taahhütte bulunan çok sayıda Avrupa üniversitesinin, İsrail savunma sanayisi ve askeri teknolojileriyle doğrudan bağlantılı kuruluşlarla ortak araştırma projelerini sürdürdüğü belgelendi. Uluslararası araştırma ağları Investigate Europe ve Reporters United tarafından yürütülen kapsamlı ortak inceleme, akademik boykot vaatleri ile sahadaki kurumsal uygulamalar arasındaki derin çelişkiyi somut verilerle gözler önüne serdi.

Ortaya konan araştırma raporu, İspanya, Hollanda, İtalya ve Belçika merkezli yükseköğretim kurumlarının, İsrail savunma sektörüyle irtibatlı ya da savunma alanında kullanılabilecek teknolojiler üreten aktörlerle Avrupa Birliği (AB) araştırma ve inovasyon programı Ufuk Avrupa (Horizon Europe) çatısı altında işbirliğini kesintisiz biçimde sürdürdüğünü kayda geçirdi.

Ufuk Avrupa Projeleri ve 15 Milyon Avroluk Bütçe Dağılımı

EUobserver tarafından aktarılan araştırma sonuçlarına göre, İspanya, Hollanda, İtalya ve Belçika bünyesindeki 34 üniversite, İsrail bağlantılı kurumların da dahil olduğu 38 yeni Ufuk Avrupa projesinde ortak olarak yer alıyor. Bahse konu araştırma konsorsiyumları kapsamında, söz konusu Avrupa üniversitelerine aktarılan toplam AB fonunun 15 milyon avro düzeyinde gerçekleştiği somut verilerle kayda geçti.

İncelenen konsorsiyumlarda İsrail tarafından Holon Institute of Technology, Weebit Nano, Mellanox ve Technion Institute gibi savunma sanayisiyle ilişkili teknoloji üreticileri ile akademik yapılar yer alıyor. İsrailli kuruluşların bu geniş fon mekanizmasındaki varlığı, İsrail ile AB arasında akdedilmiş olan ortaklık anlaşması hükümlerine dayanıyor ve söz konusu kurumlara AB araştırma bütçelerinden doğrudan faydalanma imkanı tanıyor.

Kısmi Çekilmeler ve Çift Kullanımlı Teknolojiler

Araştırma verileri, akademik kurumların sergilediği tutarsız yaklaşımları da ayrıntılarıyla listeledi. İspanya, İtalya ve Belçika'da faaliyet gösteren 6 üniversitenin, İsrailli paydaşların savunma sektörü bağlantıları sebebiyle belirli Ufuk Avrupa projelerinden çekilme kararı aldığı, ancak aynı üniversitelerin eş zamanlı olarak İsrailli kuruluşlarla yürütülen farklı projelerdeki ortaklıklarına devam ettiği somut olarak saptandı.

İncelenen ortaklıklar arasında yer alan 6 projenin ise hem sivil hem de askeri amaçlarla kullanılabilecek ‘çift kullanımlı’ niteliğe sahip olma potansiyeli taşıdığı raporda vurgulandı. Bu durum, akademik bilginin doğrudan savunma teknolojilerine ve askeri kapasiteye aktarılması riskini uluslararası mevzuat zemininde yeniden gündeme taşıdı.

Kıta Ölçeğinde Büyüyen Ağ: 386 Yükseköğretim Kurumu Masada

Soruşturmanın ulaştığı genel tablo, problemin sadece birkaç üniversiteyle sınırlı olmadığını, Avrupa akademik ekosisteminin geneline yayıldığını gösteriyor. Verilere göre, Avrupa genelinde toplam 386 yükseköğretim kurumu, İsrail savunma sanayisi veya savunma teknolojileriyle bağlantılı kuruluşların yer aldığı 205 ayrı projede kurumsal ortak sıfatıyla bulunuyor.

Kaynak / Ajans: Aa