İran’da hayat pahalılığı ve siyasi özgürlük talepleriyle başlayan kitlesel gösteriler sırasında 16 yaşındaki kızı Sevda’yı güvenlik güçlerinin açtığı ateş sonucu kaybeden anne Samira, yaşadığı evlat acısının ardından ülkesini terk ederek rejim yetkililerine karşı kapsamlı bir hukuk ve adalet mücadelesi başlattı. Eski bir kozmetik satış elemanı olan Samira, 9 Ocak tarihinde başkent Tahran’ın dış mahallelerinde gerçekleşen eylemlerde kızının göğsünden vurularak yaşamını yitirmesinin ardından yetkililerin uyguladığı baskı ve sansür mekanizmalarını aşmak amacıyla zorlu dağ yollarını aşarak ülke dışına kaçmak zorunda kaldı.

Yaşadığı felaketin ardından rejime karşı tek kişilik bir adalet mücadelesi başlatan acılı anne, gösterileri bastıran Devrim Muhafızları ve Besic milislerinin kimliklerini dijital platformlarda ifşa ederek uluslararası kamuoyunun dikkatini İran’daki insan hakları ihlallerine çekmeyi sürdürüyor. Sürgünde gıyaben ‘moharebeh’ (Tanrı’ya karşı savaş açmak) iddiasıyla idam talebiyle yargılanan ve başına 5 bin dolar ödül konan Samira, kızının hatırasını yaşatmak ve faillerin yargılanmasını sağlamak adına geri adım atmayacağını kayda geçirdi.

Tahran Sokaklarında Keskin Nişancı Kurşunu ve Morg Dehşeti

Görgü tanıklarının ifadeleri ve saha raporlarıyla belgelenen süreç, 8 ve 9 Ocak tarihlerinde Tahran banliyölerinde tırmanan kitlesel eylemlerle kritik bir aşamaya ulaştı. Mahsa Amini ve Nika Shakarami gibi simge isimleri idol olarak gören 16 yaşındaki Sevda, annesi Samira ile birlikte sürgündeki Rıza Pehlevi’nin çağrısı ve ABD yönetiminden gelen güvenlik garantisi söylemlerinin yarattığı ortamda gösterilere katıldı. Ancak 9 Ocak günü eylem alanındaki güvenlik çemberi daraltıldı ve iddialara göre Devrim Muhafızları ile paramilitar Besic güçleri tarafından alan kordon altına alındı.

Annesinin anlatımlarına göre, bir çöp konteynerinin üzerine çıkarak slogan atan Sevda, sağ taraftaki bir binanın çatısına yerleştirilen keskin nişancı tarafından hedef alındı. Doğrudan kalbine saplanan tek bir mermiyle yere yığılan genç kız, olay yerinde hayatını kaybetti. Kızını hastaneye ulaştırma çabalarının ardından morgda acı bir gerçekle karşılaşan anne Samira, günlerce süren aramanın ardından Tahran’ın en büyük morglarından birinde kızının cansız bedenini üst üste yığılmış diğer üç cesedin altında bulabildi. Sahaya yansıyan tanıklıklar, morgların genç yaştaki protestocuların bedenleriyle dolu olduğunu ve ailelerin cesetleri teslim alabilmek için ağır bürokratik baskılara maruz bırakıldığını altı çizilerek ortaya koydu.

Şehitlik Teklifini Reddedip Dağları Aşarak Sürgüne Uzanan Yol

Cenazenin teslim edilmesi sürecinde rejim yetkilileri, ölümün arkasında güvenlik güçlerinin değil ‘Amerikalı veya İsrailli teröristlerin’ bulunduğuna dair beyanda bulunulmasını şart koştu. Cenaze töreninin ardından mezar taşı yapılmasına ve kabir ziyaretlerine kısıtlama getiren İstihbarat Bakanlığı yetkilileri, olayın 40. gün anma merasiminden hemen önce anne Samira’yı sorguya çekti. Yetkililer, kızının bir Besic mensubu olarak protestocular tarafından öldürüldüğü yönünde yanlış ifade vermesi durumunda aileye ‘şehitlik’ statüsü, ev ve çeşitli maddi imtiyazlar teklif etti.

Çocuğunun kanı üzerinden pazarlık yapmayı kabul etmeyen Samira, anma gününün hemen ardından kaçakçılar vasıtasıyla nehirleri ve sarp dağ yollarını yaya olarak geçerek ülke dışına firar etti. Sürgüne ulaştıktan sonra katliamın detaylarını uluslararası medya organlarına aktaran anne, rejim tarafından gıyabında idam cezası öngören ‘moharebeh’ suçlamasıyla yargılanmaya başlandı. Sevda’nın 17. yaş gününde mezarı başında toplanmak isteyen aile fertleri ve yakınları Devrim Muhafızları’nın baskınıyla gözaltına alınırken, yetkililer mezarın başka bir bölgeye taşınacağı tehdidinde bulundu.

Resmi Söylem ile İnsan Hakları Raporları Arasındaki Derin Uçurum

Olayların uluslararası boyuta taşınması üzerine İran’ın Londra Büyükelçiliği tarafından yapılan resmi bilgilendirmede, meşru ve barışçıl eylemlerin ABD başta olmak üzere dış güçler tarafından silah ve teçhizat temin edilerek sabote edildiği ileri sürüldü. Tahran yönetimi protestolar boyunca hayatını kaybedenlerin sayısını 3 bin civarında gösterip bunların bir kısmının güvenlik görevlisi olduğunu iddia ederken; bağımsız insan hakları örgütü Hrana ise can kaybının 7 bini aştığını ve maktullerin neredeyse tamamının güvenlik güçlerinin müdahalesiyle yaşamını yitiren protestocular olduğunu belgelerle kanıtladı.

Yaşadığı tüm tehditlere ve rejimin destekçileri tarafından başına konan 5 bin dolarlık ödüle rağmen Samira, kızının ölümünden sorumlu tuttuğu güvenlik personelinin ve karar vericilerin isimlerini internet ortamında yayınlamaya devam ediyor. İfşa edilen isimlerden birinin şüpheli şekilde ölü bulunmasının ardından rejim medyası olayla ilgili dokuz kişinin tutuklandığını duyururken, acılı anne adaletin ancak faillerin uluslararası mahkemelerde yargılanmasıyla tecelli edeceğini vurguladı.

Kaynak / Ajans: Bbc