Türk otomotiv yan sanayisi, 2026 yılının ocak-eylül döneminde sergilediği dış ticaret performansıyla 12 milyar dolar barajını aşarak yeni bir rekora imza attı. Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği (OİB) kayıtlarından derlenen resmi verilere göre, tedarik endüstrisinin 9 aylık dış satımı geçen senenin aynı periyoduna kıyasla yüzde 4 oranında artış kaydederek 12 milyar 134 milyon 806 bin dolar seviyesine ulaştı.
Türkiye genelinde otomotiv sektörünün 9 aylık toplam dış satımının 31 milyar 144 milyon 829 bin dolar olarak gerçekleştiği periyotta, yan sanayi grubu tek başına bu devasa pastanın yüzde 39’luk dilimini sırtladı. Küresel tedarik zincirinde 200’den fazla ülke, serbest bölge ve özerk bölgeye ulaşan yerli parça üreticileri, ana ihracat pazarlarındaki konumunu güçlendirdiğini tescilleyen somut göstergeler sundu.
- Kritik Gelişme: Yan sanayi ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 4 büyüyerek 11 milyar 662 milyon dolardan 12 milyar 134 milyon 806 bin dolara yükseldi.
- Resmi Veri / Açıklama: Toplam 31 milyar 144 milyon dolarlık otomotiv ihracatının yüzde 39’unu yan sanayi oluştururken, 200’ü aşkın serbest bölge, ülke ve özerk bölgeye sevkiyat yapıldı.
- Süreç / Sonraki Adım: En büyük pazar Almanya’ya ihracat yüzde 8,31 yükselişle 2,78 milyar dolara ulaşırken, İtalya pazarı yüzde 20’lik ivmeyle öne çıktı.
Avrupa Pazarında Güçlü Seyir: Almanya ve Fransa İlk İki Sırayı Paylaştı
Dış satım haritasındaki dağılım incelendiğinde, geleneksel ticaret ortakları ile kurulan güçlü bağların rakamlara doğrudan yansıdığı görüldü. Türk otomotiv yan sanayisinin ana pazarı konumundaki Almanya, listenin ilk basamağındaki yerini korumayı başardı. Geçtiğimiz yılın 9 aylık periyodunda Almanya’ya yapılan 2 milyar 567 milyon 202 bin dolarlık parça ihracatı, bu yılın ocak-eylül döneminde yüzde 8,31 oranında artarak 2 milyar 780 milyon 560 bin dolara tırmandı.
Listenin ikinci sırasında yer alan Fransa’ya yönelik tedarik hacmi ise çift haneli büyüme kaydetti. 2025’in aynı döneminde 789 milyon 587 bin dolar düzeyinde olan Fransa satışı, yüzde 11’lik genişlemeyle 876 milyon 848 bin dolar seviyesine erişti. Böylece ana üreticilerin parça tedarikinde Türkiye menşeli üreticilere duyduğu güven tablolara yansıdı.
Atlantik Aşırı Sevkiyat ve İtalya Pazarındaki Yüzde 20’lik Sıçrama
Tedarik zincirindeki dinamiklerin çeşitlendiği süreçte, üçüncü sıraya yerleşen Amerika Birleşik Devletleri’ne yönelik sevkiyatlar istikrarlı seyrini korudu. ABD pazarına yönelik yan sanayi ihracatı, yüzde 4 artış göstererek 813 milyon 507 bin dolardan 846 milyon 698 bin dolara çıktı. Atlantik ötesine taşınan katma değerli ürün hacmi, sektörün küresel lojistik ağlarındaki dayanıklılığını masaya yatırdı.
Dış ticaret tablosunda en dikkat çekici ivmelerden biri ise dördüncü sıradaki İtalya pazarında kayda geçti. Geçen senenin 9 ayında 688 milyon 827 bin dolar seviyesinde kalan İtalya ihracatı, yüzde 20 oranında rekor bir yükseliş grafiği çizerek 828 milyon 855 bin dolara ulaştı. Buna karşın beşinci basamakta konumlanan Romanya’ya yönelik ihracatta zıt bir tablo oluştu; Romanya pazarına satışlar yüzde 17,6 gerileyerek 746 milyon 273 bin dolardan 615 milyon 127 bin dolara indi.
İlk On Ülke Tablosu ve Dağılımın Ayrıntıları
Ocak-eylül dönemini kapsayan dış ticaret istatistiklerinde ilk beş ülkeyi takip eden pazarlarda da Avrupa ağırlığı hissedildi. Listenin altıncı sırasında 614 milyon 946 bin dolarlık ihracat hacmiyle İspanya yer aldı. Yedinci basamakta Birleşik Krallık 598 milyon 328 bin dolarla sıralanırken, Polonya 537 milyon 506 bin dolarlık tedarik talebiyle sekizinci sırada kayda geçti.
İlk onluk grubun son basamaklarını ise 314 milyon 430 bin dolarla Belçika ve 310 milyon 221 bin dolarla Çekya tamamladı. Böylelikle kıta Avrupası’nın otomotiv montaj hatlarını besleyen Türk tedarik zinciri, 200’ü aşkın hedef pazar arasında ana eksenini korumayı sürdürdü.
Olayın Perde Arkası ve Analiz
OİB’in paylaştığı 9 aylık göstergeler, otomotiv sektöründeki toplam 31,1 milyar dolarlık dış satımın neredeyse beşte ikisini tek başına yan sanayinin omuzladığını belgeliyor. Toplam ihracat içindeki yüzde 39’luk pay, Türk yan sanayisinin yalnızca montaj odaklı bir yapıdan çıkıp küresel markaların ana sistem ve yedek parça tedarikçisi haline geldiğini teyit ediyor. Almanya pazarında kaydedilen yüzde 8’i aşkın büyüme ve İtalya pazarındaki yüzde 20’lik sıçrama, Avrupa sanayisinde yaşanan dönüşüm süreçlerinde yerli tedarikçilerin vazgeçilmez bir halka olduğunu ortaya koyuyor. Romanya pazarındaki daralma gibi bölgesel dalgalanmalara rağmen 12 milyar dolar barajının aşılması, pazar çeşitliliğinin riskleri dengeleme kabiliyetini somut biçimde kanıtlıyor.
Merak Edilen Sorular ve Yanıtlar
Soru: Otomotiv yan sanayisi 9 ayda ne kadar ihracat gerçekleştirdi?
Uludağ Otomotiv Endüstrisi İhracatçıları Birliği verilerine göre yan sanayi ihracatı, yılın 9 ayında yüzde 4 artarak 12 milyar 134 milyon 806 bin dolara ulaştı.
Soru: En fazla yan sanayi ihracatı hangi ülkelere yapıldı?
En çok ihracat 2 milyar 780 milyon dolarla Almanya’ya yapıldı. Almanya’yı sırasıyla Fransa (876,8 milyon dolar), ABD (846,6 milyon dolar) ve İtalya (828,8 milyon dolar) izledi.
Soru: Yan sanayinin toplam otomotiv ihracatındaki ağırlığı nedir?
Ocak-eylül döneminde 31 milyar 144 milyon 829 bin dolar olan toplam otomotiv ihracatının yüzde 39’unu tek başına yan sanayi mamulleri oluşturdu.
Kaynak / Ajans: Aa
