Cumhurbaşkanı ve AKP Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Rize’deki açıklamalarıyla yeniden alevlenen seçim tartışmaları, iktidar partisi kulislerinde stratejik bir formülün olgunlaşmasına yol açtı. AKP yönetimi, erken seçim ilanının son dakikaya bırakılması yerine, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın yeniden aday olabilmesini sağlayacak meclis çoğunluğunu aylar öncesinden temin edip kararı erkenden almayı en güçlü seçenek olarak değerlendiriyor.

AKP Sözcüsü Ömer Çelik’in ‘Türkiye’nin gündeminde şu anda bir seçim yoktur’ vurgusuyla resmi takvimi koruma mesajı vermesine karşın, parlamentodaki 360 oy eşiğini aşmak ve hukuki zemini sağlamlaştırmak amacıyla altı ila dokuz ay öncesinden karar alma senaryosu siyaset masasına yatırıldı. Cumhurbaşkanlığı Başdanışmanı Mehmet Uçum’un 16 Nisan 2028 tarihini sembolik bir eşik olarak işaret etmesiyle başlayan süreçte, iktidar bloku hem Meclis aritmetiğini hem de ekonomik takvimi eş zamanlı yönetmeyi hedefliyor.

Kararın Aylar Öncesinden Alınması Formülü Ve TBMM Aritmetiği

Anayasa’nın 116. maddesinde yer alan hükümler uyarınca, Cumhurbaşkanı’nın ikinci döneminde Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin üye tamsayısının beşte üç çoğunluğu olan 360 milletvekilinin oyuyla seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde mevcut Cumhurbaşkanı bir kez daha aday olabiliyor. Ancak mevcut Meclis tablosunda iktidar kanadının sandalye dağılımı bu sayıya tek başına ulaşmaya elvermiyor. Parlamentoda AKP’nin 280, MHP’nin 46 ve HÜDA PAR’ın 4 milletvekili bulunuyor. Bu üç partinin oluşturduğu 330 kişilik oy potansiyeli, anayasal barajın 30 sandalye gerisinde kalıyor.

Siyasi kulislerde, eksik kalan 30 oyun tekil milletvekili transferleriyle tamamlanmasının seçim arifesinde ciddi siyasi riskler taşıyacağı altı çizilen başlıklar arasında yer alıyor. Muhalefet partilerinin, yalnızca Cumhurbaşkanı Erdoğan’a yeniden adaylık yolu açmak amacıyla birkaç hafta veya bir ay öne alınacak sembolik bir erken seçime destek vermeyeceği kesinleşmiş durumda. Bu tablo karşısında iktidar kurmayları, seçim kararı alınmadan önce gerekli 360 oyun siyasi uzlaşıyla temin edilmesini, ardından ise seçim tarihinin birkaç ay sonrasına bırakılmasını stratejik bir adım olarak değerlendiriyor.

Adaylık Denklemi, DEM Parti Faktörü Ve Zamanlama Senaryoları

AKP Genel Merkez yöneticileri ve kurmayları, seçim kararının sandık gününe 60 gün kala alınması gibi mevzuat zorunluluğu bulunmadığına dikkat çekiyor. Bir Genel Merkez yöneticisinin aktardığı somut veriler doğrultusunda, Meclis’te yeterli desteğin sağlandığı an seçim tarihinin 6 ila 9 ay öncesinden ilan edilebileceği kayda geçti. Eski AKP Milletvekili Şamil Tayyar’ın da kamuoyuna yansıyan değerlendirmelerinde öne çıkan bu yaklaşım, hukuki tartışmaları aşmak ve Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın adaylığını kesinleştirmek adına en güvenli yol olarak masaya yatırıldı.

Meclis aritmetiğinde 360 barajına ulaşılmasında 56 milletvekili bulunan DEM Parti’nin duruşu kilit bir rol oynuyor. Hükümetin ‘Terörsüz Türkiye’ olarak adlandırdığı sürecin içinde yer alan DEM Parti kanadı, bu sürecin somut uygulamalarını ve silah bırakan örgüt üyelerinin Türkiye’ye dönüş adımlarını görmeden aceleci bir seçim kararına yanaşmayacağını dile getiriyor. Parti kaynakları, sürecin başarıyla sonuçlanması durumunda memleket koşullarının gerektirmesi halinde erken seçime destek verilebileceğini, ancak yalnızca kişisel adaylık imkânı sağlama hedefine matuf bir takvime kendi şartlarıyla yaklaşacaklarını ifade ediyor.

Ekonomik İyileşme Ve Yasama Takvimi Masada

İktidar kanadında erken seçimin mevcut aşamada resmen ilan edilmemesinin arkasında somut ekonomik ve hukuki gerekçeler yatıyor. İlk olarak, ‘Terörsüz Türkiye’ sürecinin sahaya yansımalarının beklenmesi öncelikli şart kabul ediliyor. İkinci temel gerekçe ise ekonomi programının vatandaş üzerindeki etkileriyle şekilleniyor. Ekonomik toparlanmanın belirli bir zaman gerektirdiği, özellikle emekliler ve dar gelirli kesimlerin alım gücünde hissedilir bir iyileşme sağlanmadan sandık başına gidilmesinin riskli olacağı vurgulanıyor.

Diğer yandan masadaki muhtemel tarihler arasında AKP’nin iktidara gelişinin 25. yılına denk gelen Kasım 2027 tarihi sembolik anlamı sebebiyle ilk sırada değerlendiriliyor. Bunun yanı sıra Aralık 2027, Mart 2028 ve Cumhurbaşkanlığı sistemine geçiş referandumunun yıldönümü olan Nisan 2028 seçenekleri de gündemdeki yerini koruyor. MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin daha önce dile getirdiği seçim kanunu ve Cumhurbaşkanı adaylığına ilişkin yasal düzenlemelerin de uygulanabilmesi için, Anayasa gereği yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en az bir yıl geçmesi şartı bulunuyor. Bu durum, yasama takvimi ile seçim kararı arasındaki zamanlamanın hassasiyetini somut verilerle ortaya koyuyor.

Kaynak / Ajans: Bbc