Türkiye’de motorlu kara taşıtlarının kiralanması alanında yeni bir döneme girildi. Ticaret Bakanlığı, tüketici haklarını güçlendirmek amacıyla yayımlanan yönetmelikle kiralık araçlarda yaş, kilometre ve depozito sınırlarını belirledi. 6 yaşını aşan klasik araçların kiraya verilmesi yasaklanırken, standart araçların kilometre sınırı 180 bin, elektrikli araçların ise 300 bin kilometre olarak belirlendi.

Yönetmelik ayrıca kiralama şirketlerinin yetki belgesi almasını zorunlu kıldı ve işletmelerin filolarında belirli minimum araç sayısı bulunmasını şart koştu. 30 bin nüfusu aşan ilçelerde faaliyet gösteren firmaların en az 10 araçlık filo sahibi olması, 30 bin altındaki ilçelerde ise 5 araçlık filo gerekliliği getirildi. Ayrıca hibrit ve elektrikli araçların da filolarda yer alması zorunlu kılındı.

Yeni Yönetmelik Detayları

Yönetmelik, motorlu kara taşıtlarının kiralanması işlemlerini kurumsal bir çerçeveye sokarak piyasada adil bir rekabet ortamı yaratmayı hedefliyor. Kiralama faaliyetleri, tüketici hakları, filo standartları ve işletme sorumlulukları konularında kapsamlı düzenlemeler içeriyor. Yönetmelik, sadece tatil veya günlük geçici ihtiyaç için kiralamaları kapsarken, uzun süreli kiralamalar ve kamp taşıtı kiralamalarını kapsam dışında tutuyor.

Kiralama Şirketleri İçin Şartlar

İşletmelerin yetki belgesi alabilmesi için meslek odasına kayıtlı olmaları, vergi mükellefi bulunmamaları ve dış ticari faaliyet amacıyla kullanılmamaları gerekmekte. Ayrıca işletme sorumlularının en az ilk öğretim mezunu olması, suç geçmişi olmaması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından onaylanmış “Seviye 4” mesleki yeterlilik belgesine sahip olması zorunlu kılındı.

Filoların büyüklüğü de yönetmelikte netleştirildi. 30 bin nüfusu aşan ilçelerde faaliyet gösteren şirketlerin en az 10 araçlık filo bulunması, bu araçların en az 5’inin işletme adına kayıtlı olması şartı getirildi. 30 bin altı nüfuslu ilçelerde ise en az 5 araçlık filo ve 2’sinin işletme adına kayıtlı olması zorunlu hale geldi. Ayrıca, 30 bin nüfusu aşan ilçelerde hibrit veya elektrikli araçların filoda bulunması ve bu araçlardan en az birinin Türkiye’de üretilmiş olması gerekliliği eklendi.

Depozito ve Kilometre Sınırları

Depozito tutarları da yeni yönetmelikle sınırlandırıldı. 1 ila 6 günlük kiralamalarda depozito en fazla 3 günlük kira bedeli kadar olabilecekken, 7 ila 29 günlük veya haftalık kiralamalarda depozito en fazla 7 günlük kira bedeli olacak şekilde belirlendi. Araç teslim edildikten sonra depozitonun 7 gün içinde tüketiciye iade edilmesi zorunlu kılındı.

Elektrikli araçların kilometre sınırı 300 bin kilometre, standart araçların ise 180 bin kilometre olarak belirlendi. Ayrıca, periyodik bakımları zamanında yapılmayan ve ağır hasar kaydı bulunan araçların kiralanması yasaklandı. Bu sayede tüketicilerin güvenliği ve araçların uzun ömürlü kullanımı sağlanmayı amaçlıyor.

Bilgi Sistemi ve Takip Mekanizması

Yeni düzenleme kapsamında, motorlu kara taşıtı kiralama sektörünün izlenmesi için bir bilgi sistemi kurulacağı duyuruldu. Bu sistem, 1 Ocak 2027’ye kadar devreye alınacak ve tüm işletmelerin yetki belgesi başvuruları, filo bilgileri ve kiralama işlemleri bu sistem üzerinden yürütülecek. Böylece sektör daha düzenli ve kontrollü bir şekilde takip edilecek.

Sıkça Sorulan Sorular

Soru: Yeni yönetmelik, 30 bin nüfusu aşan ilçelerde faaliyet gösteren kiralama şirketlerini nasıl etkiliyor?

Yanıt: Bu ilçelerde faaliyet gösteren firmalar, en az 10 araçlık filo bulundurmak zorunda kalacak ve filolarının en az 5’inin işletme adına kayıtlı olması gerekecek. Ayrıca hibrit veya tamamen elektrikli araçların filoda bulunması şartı getirildi.

Soru: Depozito tutarları yeni yönetmelik ile nasıl değişti?

Yanıt: 1-6 günlük kiralamalarda depozito, en fazla 3 günlük kira bedeline eşit olacak; 7-29 günlük kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeline eşit olmalı. Depozito, araç tesliminden 7 gün içinde tüketiciye iade edilmeli.

Soru: Elektrikli araçların kilometre sınırı nedir?

Yanıt: Elektrikli araçlar için kilometre sınırı 300 bin kilometre, standart araçlar için ise 180 bin kilometre olarak belirlenmiştir.

Kaynak: Aydinhedef