Ne? Türkiye genelinde, sendikaların da destek verdiği “Sansüre Hayır, Habere Özgürlük” yürüyüşleri, İstanbul, Ankara, İzmir, Diyarbakır ve toplamda on şehirde gerçekleşti.
Nerede, Ne Zaman, Kim? 24 Ekim 2026 tarihinde, Kadıköy Boğa Heykeli önünde toplanan binlerce vatandaş, gazeteciler ve sendika temsilcileri, yürüyüşün kortej iskele istikametinde ilerledi; Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS) Genel Başkanı Gökhan Durmuş, tutuklu gazetecilerin serbest bırakılması talebini yineledi.
- Kritik Gelişme: 10 şehirde aynı anda düzenlenen yürüyüşlerde tutuklu gazeteciler İsmail Arı ve Murat Ağırel’in fotoğrafları taşındı.
- Resmi Veri / Açıklama: TGS, Basın Konseyi, DİSK/Basın‑İş, Haber‑Sen ve Çağdaş Gazeteciler Derneği ortak açıklamayla tutuklu gazetecilerin serbest bırakılmasını istedi.
- Süreç / Sonraki Adım: Dezenformasyon Yasası kapsamında açılan davalar ve tutuklamalar, ulusal ve uluslararası insan hakları örgütlerinin tepkisini çekiyor.
Kararın Detayları ve Sürecin İşleyişi
Yürüyüşlerin temel mesajı, “engellenen sizin gerçeklere ulaşma hakkınızdır” şeklinde Gökhan Durmuş tarafından vurgulandı. TGS’nin ortak açıklamasında, tutuklu gazetecilerin serbest bırakılması talep edilirken, aynı zamanda “kamuoyunu yanıltıcı nitelikte yayın ve paylaşımlar” suçlamasıyla açılan davaların hukuki dayanakları da eleştirildi. Yasa, 2022 Ekim’de meclisten geçerek Türk Ceza Yasası’na “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” suçu ekledi; bu kapsamda endişe, korku ya da panik yaratma niyetiyle yapılan yayınların 1‑3 yıl hapis cezası alabileceği belirtildi.
Sahadan İlk Bilgiler ve Tarafların Açıklamaları
İstanbul’da Kadıköy Boğa Heykeli önünde toplanan kalabalık, TGS Genel Başkanı Gökhan Durmuş’un yanı sıra, Basın Konseyi temsilcileri, DİSK/Basın‑İş ve Çağdaş Gazeteciler Derneği üyelerinden oluşan bir heyetle birlikte yürüdü. Durmuş, “Mesajlarımız iktidara yöneliktir, ancak vatandaşların da duyması gerekir” diyerek, mevcut yasal çerçevenin medyanın bağımsızlığına zarar verdiğini savundu. Yürüyüş sırasında, tutuklu gazeteciler İsmail Arı ve Murat Ağırel’in fotoğrafları kalabalık tarafından taşındı; Ağırel 16 Ekim’de Sarıgül aile fertlerine yönelik soruşturma kapsamında, Arı ise 21 Ekim’de eski RTÜK Başkanı Ebubekir Şahin’in şikayeti üzerine tutuklanmıştı.
Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) Hukuk ve Seçim İşlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız, sosyal medyada yaptığı paylaşımda, “Yalan ve yanıltıcı haberlerle insanların onurunu, namusunu, şerefini ayaklar altına almak dünyanın her yerinde suçtur ve basın özgürlüğü ile alakası yoktur” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, yürüyüşün aynı anda gerçekleştiği bir ortamda, iktidar yanlısı kesimle sivil toplum arasındaki gerilimin altını çizdi.
Yasa ve Tutuklamalar: Geniş Çerçeve
Dezenformasyon Yasası’nın yürürlüğe girmesinden bu yana, gazetecilere yönelik tutuklamalar artış gösterdi. Eski MİT görevlisi Kaşif Kozinoğlu soruşturması kapsamında Selahattin Günday 15 Eylül’den bu yana tutuklu; Ankara’da Tuğba Tekerek ise Gürcistan seçimleriyle ilgili LGBTİ+ haberleri nedeniyle aynı gün içinde tutuklandı. Sözcü gazetesi editörü Mustafa Balcı ve gazeteci Şaban Sevinç 10 Ekim’de tutuklanırken, İsmail Saymaz aynı soruşturma kapsamında ev hapsinde tutuluyor.
Gazetecilerin X (Twitter) hesaplarına erişim engelleri, T24’ün kapanması ve Halk TV’ye kayyum atanması gibi medya özgürlüğünü kısıtlayan adımlar da yürüyüş katılımcıları tarafından protesto edildi. Bu gelişmeler, uluslararası basın özgürlüğü raporlarında Türkiye’nin sıralamasını daha da düşürmesine neden oluyor.
Olayın Perde Arkası ve Analiz
Yürüyüşler, yalnızca bir protesto değil, aynı zamanda mevcut yasal çerçevenin medyanın denetim mekanizması üzerindeki etkisinin bir göstergesi. Dezenformasyon Yasası, belirsiz tanımlarıyla keyfi uygulamalara zemin hazırlıyor; bu da hem muhalefet hem de bağımsız medya kuruluşları için büyük bir risk oluşturuyor. Mahkemenin kanunun iptaline yönelik başvuruyu reddetmesi, yasanın kalıcı bir unsur haline geldiğini gösteriyor. İlerleyen dönemde, yasanın yorumlanması ve uygulanması konusundaki içtihatların, gazetecilerin ceza riski altında çalışmasına yol açıp açmayacağı, Türkiye’nin uluslararası itibarını doğrudan şekillendirecek.
Merak Edilen Sorular ve Yanıtlar
Soru: Dezenformasyon Yasası hangi suçları kapsıyor?
Yasa, “halkı yanıltıcı bilgi alenen yayma”, “endişe, korku veya panik yaratma” ve “ülkenin iç ve dış güvenliğini tehdit eden yayın” gibi suçları tanımlıyor; bu suçlar 1‑3 yıl hapis cezası ile cezalandırılabiliyor.
Soru: Tutuklu gazetecilerin serbest bırakılması için ne tür adımlar atılıyor?
Türkiye Gazeteciler Sendikası, Basın Konseyi ve diğer sivil toplum kuruluşları ortak bir açıklama yayımlayarak tutuklu gazetecilerin serbest bırakılmasını talep ediyor; aynı zamanda yasanın iptali için yargı yoluna başvuran avukat grupları da bulunuyor.
Kaynak / Ajans: Bbc
