Ne? Adana Çukurova Üniversitesi Balcalı Hastanesi’nde çalışan 43 yaşındaki hemşire Kadriye Rüzkar ve Osmaniye Kadirli ilçesinde belediye işçisi olarak çalışan Gökhan Yanar, 20 yıllık sigara bağımlılığını bırakıp toplum sağlığını koruma yönünde anlamlı bir çağrı yaptı.
Nerede, Ne Zaman, Nasıl? Rüzkar, hastanenin sigara bırakma polikliniğinde 3 aylık bireysel takip ve destek programı sayesinde, Yanar ise Yeşilay Kadirli Şubesi’nin destek hizmetleriyle iki ay içinde sigaradan uzak durarak, bu deneyimlerini 30 Eylül 2026 tarihinde yerel basına duyurdu.
- Kritik Gelişme: 20 yıllık sigara bağımlılığı, iki farklı destek modeliyle sona erdi.
- Resmi Veri / Açıklama: Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Sigara Bırakma Polikliniği, 2023‑2025 yılları arasında 1.200 kişiye bireysel danışmanlık sağladı.
- Süreç / Sonraki Adım: Kadriye Rüzkar, poliklinde motivasyon konuşmaları düzenleyecek; Yanar ise gençlere yönelik “Aileyle Bırak” kampanyası başlatacak.
Kararın Detayları ve Sürecin İşleyişi
Kadriye Rüzkar, iki çocuğunun sigarayı bırakma isteği üzerine yıllarca denediği, fakat başarılı olamadığı bir mücadeleyi, hastanenin yeni kurulan sigara bırakma polikliniğinde görev almasıyla tersine çevirdi. Doç. Dr. Pelin Duru Çetinkaya’nın yönettiği poliklinik, bireysel motivasyon, nikotin replasman tedavisi ve davranışsal terapiyi birleştiren bir model sunuyor. Rüzkar, programın ilk haftasında nikotin bağımlılığı testinde %85 azalma, üçüncü haftada ise tamamen negatif sonuç aldığını belgeledi.
Öte yandan, Gökhan Yanar’ın sigarayı bırakma kararını tetikleyen faktör, 7 yaşındaki kızı Melek’in “Sen de mi öleceksin?” sorusuydu. Yanar, Yeşilay Kadirli Şubesi’nin ücretsiz danışmanlık hattına başvurduktan sonra, haftalık grup oturumları ve bireysel koçluk desteğiyle iki ay içinde sigarayı bıraktı. Yanar, bırakma sürecinde nefes darlığının kaybolduğunu, yemeklerin lezzetinin artığını ve spor yapma isteğinin doğduğunu belirtti.
Sahadan İlk Bilgiler ve Tarafların Açıklamaları
Poliklinik müdürü Doç. Dr. Pelin Duru Çetinkaya, “Sigara bağımlılığı sadece bireysel bir sorun değil, toplumsal bir sağlık krizi. Hastaların kendi deneyimlerini paylaşması, yeni başvuranlar için en etkili motivasyon kaynağıdır,” dedi. Çetinkaya, aynı zamanda poliklindeki başarı oranının %70’in üzeri olduğunu ve bu oranın, hastaların gerçek yaşam deneyimlerine dayalı anlatımlarla artırıldığını vurguladı.
Yeşilay Kadirli Şube Başkanı Mehmet Arslan ise, “Gökhan Yanar’ın hikâyesi, aile içinde gerçekleşen farkındalıkların ne denli dönüştürücü olabileceğinin bir kanıtıdır. Kızının sorusu, Yanar’ın yeniden nefes almasını sağladı,” şeklinde konuştu. Arslan, Yeşilay’ın 2022‑2024 yılları arasında gençlere yönelik 15 eğitim kampanyası düzenlediğini ve bu kampanyaların sigara kullanım oranını %12 azalttığını belgeledi.
Bölgesel ve Sektörel Yansımalar
Aydın ve çevre illerde sigara kullanım oranı, TÜİK 2023 verilerine göre %28,5 iken, Çukurova Üniversitesi’nin destek programları sayesinde bu oranın %4,2’ye düşmesi hedefleniyor. Uzmanlar, hemşirelerin ve sağlık çalışanlarının örnek teşkil etmesinin, özellikle kırsal ve düşük gelirli bölgelerde sigara bırakma oranlarını artıracağına inanıyor.
Osmaniye’de ise Yeşilay’ın aile odaklı yaklaşımları, gençlerde sigara kullanımının %8,3’ten %5,1’e gerilemesine katkı sağladı. Bu istatistikler, yerel yönetimlerin ve sivil toplum kuruluşlarının ortak çabalarının önemini bir kez daha gözler önüne seriyor.
Olayın Perde Arkası ve Analiz
Bu iki hikâye, Türkiye’de sigara bırakma politikalarının bireysel motivasyonla nasıl birleştiğini gösteriyor. Rüzkar’ın hastane içi birimden çıkıp, aynı birimde danışmanlık yapması, “doktor‑hasta” ilişkisinin ötesine geçerek bir toplumsal model oluşturdu. Yanar’ın ise aile içi diyalogla karar vermesi, Yeşilay’ın genç odaklı eğitim stratejisinin etkinliğini ortaya koydu. Önümüzdeki dönemde, bu tip “deneyim‑paylaşımı” odaklı kampanyaların, özellikle kadın ve genç nüfusta sigara kullanımını %10 seviyesine çekmesi bekleniyor. Ayrıca, sağlık çalışanlarının kendi bağımlılık deneyimlerini kamuoyu ile paylaşması, meslek içi farkındalığı artırarak, hastane ortamındaki sigara kültürünün kırılmasına zemin hazırlayabilir.
Merak Edilen Sorular ve Yanıtlar
Soru: Sigara bırakma programına katılanların başarı oranı nedir?
Çukurova Üniversitesi Sigara Bırakma Polikliniği, 2023‑2025 döneminde başvuran 1.200 kişiden %72’sinin üç ay içinde tamamen sigarayı bıraktığını raporladı. Yeşilay Kadirli Şubesi ise grup eğitimlerine katılanların %68’inin iki ay içinde sigaradan uzaklaştığını belgeledi.
Soru: Sigara bırakma sürecinde aile desteği ne kadar etkili?
Gökhan Yanar’ın örneğinde görüldüğü gibi, aile içi farkındalık ve sorumluluk duygusu, bırakma kararının sürdürülebilirliğini %45 oranında artırıyor. Uzmanlar, aile desteğinin eksik olduğu durumlarda bireysel motivasyonun yalnızca %30 etkili olduğunu belirtiyor.
Kaynak / Ajans: Aa
