Ne: Aydın’ın Söke ilçesindeki Kısır Mahallesi’nde üretilen meşhur Kısır karpuzunun üretimi ciddi şekilde azaldı. Kim: Çiftçiler ve özellikle son yıllarda sektörde azalan dört‑beş üretici; Nerede: Beşparmak Dağları eteğindeki Kısır Mahallesi; Ne Zaman: 2026 yılı itibarıyla gözlemlenen düşüş; Neden: Mobil satışların zorlaşması, artan girdi maliyetleri ve ekonomik koşullar; Nasıl: Üretici sayısının gerilemesi ve pazar erişiminin kısıtlanması sonucunda.

Bu gelişme, bölgenin sembol ürünlerinden biri olan Kısır karpuzunun geleceğiyle ilgili endişeleri körüklüyor; üreticiler, bir yandan talebin yetersizliği, diğer yandan maliyetlerin yükselmesiyle karşı karşıya. Sonuçta, köyün ve çevrenin tarımsal kimliği tehdit altında.

Üretimin Düşüşüne Yol Açan Faktörler

İlk olarak, Kısır karpuzunun tüketiciye birinci elden ulaştırılması için kullanılan traktör‑tabanlı mobil satış sisteminin işleyişi zorlaştı. Yakıt fiyatlarındaki artış ve yol bakım maliyetleri, bu yöntemin kârlılığını düşürdü. Aynı zamanda, girdi maliyetlerinde – tohum, gübre, pestisit ve sulama suyu – yüzde 30‑40’lık artış yaşandı. Çiftçiler, bu yükü karşılayamadıklarından üretim alanlarını küçülttü.

Kısır Karpuzu Üreticilerinin Durumu ve Görüşleri

Söke’nin Kısır Mahallesi’nde hâlâ üretim yapan son çiftçilerden biri olan Süleyman Cırban, “Bir yandan pazar, bir yandan maliyetlerin yüksek olması nedeniyle belki gelecek yıllarda üretici sayısı daha da düşecek. Eskiden keletirlerle karpuz satardık, şimdi vatandaş bir iki karpuzla yetiniyor” şeklinde açıklama yaptı. Cırban’ın sözleri, bölgedeki tarımsal yapıdaki kırılmanın somut bir yansıması olarak öne çıkıyor.

Bölgesel ve Sektörel Yansımalar

Kısır karpuzunun azalması, sadece yerel ekonomiyle sınırlı kalmayıp Aydın’ın tarımsal ihracat potansiyelini de etkiliyor. Kısır, bölgenin marka ürünlerinden biri olarak tanıtılıyor; turunçgil ve zeytin gibi ürünlerle birlikte turistik pazarlara da sunuluyor. Üretimin gerilemesi, bu marka değerinin zedelenmesine ve bölge turizmiyle entegre edilen gastronomi turizmi planlarının yeniden gözden geçirilmesine yol açabilir.

Kaynak / Ajans: Yenikiroba