Küresel ölçekte tırmanan jeopolitik riskler ve tedarik zinciri krizleri enerji piyasalarında kalıcı bir yapıya dönüşürken, Türkiye ile Azerbaycan arasındaki stratejik enerji ortaklığı yeni bir boyuta taşındı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, iki ülkenin enerji altyapısındaki entegrasyonu artıracak yeni hedefleri ve Türk dünyasını kapsayan geniş ölçekli enerji vizyonunu kamuoyuyla paylaştı. Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı (TANAP) üzerinden bugüne kadar 100 milyar metreküp doğal gaz taşındığının altını çizen Bakan Bayraktar, mevcut petrol ve gaz hatlarındaki kapasitenin tam verimle kullanılması için kapsamlı bir takvimin sahaya yansıtıldığını kaydetti.

Türkiye’nin büyüyen sanayisi ve genişleyen tüketim altyapısıyla Avrupa için kilit bir enerji köprüsü konumunda bulunduğunu belirten Bayraktar, Azerbaycan’ın geleneksel hidrokarbon üreticisi rolünü elektrik üretimi ve ihracatı alanına genişlettiğini ifade etti. İki ülkenin birbirini tamamlayan stratejik konumlarının ortak projelerle pekiştirildiğini dile getiren Bakan Bayraktar, elektrik iletimi alanında Nahçıvan hattı, dörtlü yeşil enerji koridoru ve Karadeniz deniz altı iletim projesi olmak üzere üç kritik altyapı yatırımının masada olduğunu duyurdu.

TANAP ve BTC’de Tam Kapasite Hedefi: Orta Asya Kaynakları Entegre Ediliyor

Bölgesel arz güvenliğinin teminatı haline gelen boru hatlarındaki son durum, Bakan Bayraktar’ın açıklamalarıyla netlik kazandı. Bakü-Tiflis-Erzurum, Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) ve TANAP projelerinin Avrupa’nın enerji krizini atlatmasında hayati rol üstlendiği kayda geçti. BTC üzerinden şu anda günlük 600 bin varil ham petrol sevkiyatı gerçekleştirildiğini belirten Bayraktar, hattın toplam taşıma kapasitesinin 1 milyon varil olduğunu ve kalan 400 bin varillik potansiyelin değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Bu kapsamda Orta Asya ve Türk dünyasındaki ham petrol üreticisi ülkelerin BTC altyapısına daha aktif entegrasyonu hedefleniyor.

Doğal gaz hatlarında da benzer bir kapasite artırım stratejisinin uygulandığı ifade edildi. TANAP’ın faaliyete geçtiği günden bu yana taşıdığı 100 milyar metreküplük gaz hacmi, hattın operasyonel başarısını somut verilerle ortaya koydu. Bakanlık yetkilileri, mevcut altyapının teknik güncellemelerle genişletilmesi ve sadece Doğu-Batı ekseninde değil, bölgesel elektrik şebekelerinin entegrasyonunda da yeni bir safhaya geçildiğini altını çizerek duyurdu.

Elektrik İletiminde 3 Mega Proje: Yeşil Enerji Koridoru Kuruluyor

Hidrokarbon projelerindeki başarının ardından iki ülke arasındaki işbirliği elektrik enerjisi iletimine odaklandı. Bakan Bayraktar, Türkiye ile Azerbaycan’ın elektrik şebekelerini ve yenilenebilir enerji potansiyelini birleştirecek üç ana projeyi kamuoyuna sundu. Birinci hat olarak Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti üzerinden Türkiye’ye uzanacak elektrik iletim hattının altyapı çalışmaları öne çıkıyor. Bu hat sayesinde Nahçıvan’ın üretim kapasitesi doğrudan Türkiye ulusal şebekesine bağlanacak.

İkinci dev yatırım ise bölgesel bir konsorsiyum niteliği taşıyan Türkiye-Gürcistan-Azerbaycan-Bulgaristan dörtlü yeşil enerji koridoru olarak kayda geçti. Dört ülkenin elektrik iletim altyapılarını birbirine bağlayacak olan bu hat, Hazar Bölgesi’nde üretilecek yenilenebilir enerjinin Güneydoğu Avrupa’ya kesintisiz transferine olanak tanıyacak. Üçüncü stratejik proje ise Karadeniz’in altından geçerek Avrupa pazarına elektrik ulaştıracak deniz altı kablo hattı yatırımı olarak planlanıyor.

Türk Dünyası Enerji ve Maden Sinerjisi: Kazakistan ve Türkmenistan Açılımı

Bakan Alparslan Bayraktar, Türkiye-Azerbaycan modelinin diğer Türk devletleriyle yürütülen ilişkiler için de somut bir emsal oluşturduğunu dile getirdi. Türkmenistan’ın dünyanın en büyük doğal gaz rezervlerinden birine sahip olduğuna, Kazakistan’ın ise kritik ham petrol üretim kapasitesi ve maden kaynaklarıyla öne çıktığına değinildi. Kazakistan’ın küresel bazda en önemli uranyum tedarikçilerinden biri olduğu hatırlatılarak, bu ham maddelerin Türkiye sanayisiyle buluşturulmasının stratejik önemi masaya yatırıldı.

Türkiye’nin yüksek elektrik talebi, gelişmiş sanayi altyapısı ve Avrupa pazarına olan doğrudan erişim imkanları, Türk dünyasındaki üretici ülkeler için en güvenli liman konumunda bulunuyor. Bakanlık vizyonuna göre, Orta Asya’nın zengin maden ve enerji kaynakları Türkiye’nin lojistik ve transit altyapısı kullanılarak küresel pazarlara ihraç edilecek. Bu sinerjinin ortak yatırımlarla kalıcı ortaklıklara dönüştürüleceği belirtildi.

Kaynak / Ajans: Aa